
Branża budowlana od lat funkcjonuje w reżimie mechanizmu podzielonej płatności (MPP). Dla transakcji obejmujących usługi budowlane lub dostawę materiałów z załącznika nr 15 do ustawy o VAT, których wartość przekracza 15 000 zł brutto, split payment jest bezwzględnym obowiązkiem. Wejście w życie Krajowego Systemu E-Faktur (KSeF) nie znosi tego mechanizmu, ale rewolucjonizuje sposób, w jaki firmy budowlane będą opłacać faktury ustrukturyzowane – zwłaszcza w ujęciu zbiorczym.
Do tej pory na fakturach papierowych lub w formacie PDF umieszczano tradycyjny dopisek „mechanizm podzielonej płatności”. W systemie KSeF, opartym na strukturze logicznej XML, nie ma już miejsca na dowolne adnotacje tekstowe tego typu.
W strukturze FA(2) służy do tego dedykowane pole systemowe (znacznik bitowy). Wystawca faktury budowlanej ma obowiązek zaznaczyć odpowiedni parametr ("true" w polu dotyczącym MPP), co dla systemów finansowo-księgowych nabywcy oraz banków jest jednoznaczną informacją o konieczności realizacji płatności w formule split payment.
Dla generalnych wykonawców rozliczających w jednym miesiącu dziesiątki lub setki faktur od podwykonawców, dotychczasowe przepisy MPP były logistycznym wyzwaniem. Co prawda prawo pozwalało na płatności zbiorcze, ale były one ograniczone do faktur od jednego dostawcy wystawionych w jednym miesiącu i wymagały wskazania konkretnego okresu.
KSeF wprowadza zupełnie nowe narzędzie: Identyfikator Zbiorczy KSeF.
Dzięki niemu proces zbiorczego opłacania faktur w formule MPP wygląda następująco:
Sprawdź program do KSeF.
Wdrożenie KSeF w kontekście MPP rodzi ryzyko, na które biura rachunkowe i działy finansowe firm budowlanych muszą być gotowe. Najczęstszym problemem jest sytuacja, w której podwykonawca nie oznaczy na fakturze ustrukturyzowanej parametru MPP, mimo że charakter robót i kwota (powyżej 15 000 zł) wprost tego wymagają.
Ważne dla budowlanki!
Jeśli nabywca otrzyma fakturę bez systemowego oznaczenia MPP, ale wie, że transakcja podlega pod ten mechanizm, ma obowiązek zapłacić ją w MPP. Brak oznaczenia przez wystawcę nie zwalnia generalnego wykonawcy z odpowiedzialności solidarnej za sankcje w VAT. Narzędzia księgowe muszą więc automatycznie weryfikować nie tylko sam znacznik KSeF, ale też wartość i kody GTU/rodzaj usług na fakturze.
1. Czy KSeF znosi obowiązek stosowania mechanizmu podzielonej płatności (MPP) w budownictwie? Nie. KSeF nie likwiduje MPP. Jeśli transakcja dotyczy usług budowlanych lub materiałów z załącznika nr 15 do ustawy o VAT, a jej wartość przekracza 15 000 zł brutto, stosowanie split paymentu wciąż jest bezwzględnym obowiązkiem. KSeF zmienia jedynie techniczny sposób oznaczania i opłacania takich faktur.
2. Jak teraz umieścić adnotację „mechanizm podzielonej płatności” na e-fakturze? W systemie KSeF nie wpisuje się już ręcznie tekstu „mechanizm podzielonej płatności”. Zamiast tego, w strukturze pliku XML faktury, należy zaznaczyć dedykowane pole systemowe (znacznik bitowy ustawiany na wartość "true"). Jest to oficjalny sygnał dla banku i systemów księgowych nabywcy, że faktura musi zostać opłacona w MPP.
3. Co zrobić, jeśli podwykonawca nie oznaczył parametru MPP w KSeF, a faktura przekracza 15 000 zł? Jako generalny wykonawca (nabywca) masz obowiązek opłacić taką fakturę w formule MPP, nawet jeśli wystawca zapomniał o tym znaczniku. Błąd podwykonawcy w KSeF nie zwalnia Cię z odpowiedzialności. Brak zapłaty w split payment grozi poważnymi sankcjami podatkowymi oraz odpowiedzialnością solidarną.
4. Czym jest Identyfikator Zbiorczy KSeF i jak ułatwia płatności w budownictwie? To nowe narzędzie systemowe, które rewolucjonizuje płatności masowe. Pozwala ono powiązać wiele faktur od danego podwykonawcy w jedną paczkę. Zamiast robić kilkadziesiąt osobnych przelewów MPP, generujesz w KSeF jeden Identyfikator Zbiorczy, wpisujesz go w tytule przelewu i realizujesz tylko jedną transakcję bankową, a bank automatycznie rozdziela kwoty netto i VAT.